Modernizacje oświetlenia ulicznego w Polsce- Franciszek Rozmus

W dobie, jak można oczekiwać, prawdopodobnych podwyżek cen energii elektrycznej warto przyjrzeć się inwestycjom kompleksowych modernizacji oświetlenia ulicznego, dokonanych przez Jednostki Samorządu Terytorialnego (JST) oraz związanych z nimi problemom. Jako przykład modernizacji starego oświetlenia na nowe, energooszczędne, wykonane w technologii LED posłużą trzy gminy z woj. Podkarpackiego.

Problemy, przed którymi stoją samorządy, są powszechnie znane w naszym kraju, nie sprowadzają się tylko do finansów. Ważną kwestią jest rola firm, będących dystrybutorami energii elektrycznej, są one właścicielami słupów i większości znajdujących się na nich lamp oświetlenia ulicznego. Mimo że gminy nie są właścicielami lamp, to prawo nakłada na nie obowiązek płacenia na energię elektryczną zużywaną przez te lampy. Interes dystrybutora prądu elektrycznego nie do końca współgra z interesem tego, kto płaci za prąd. W sytuacji, gdyby właściciel lamp w obliczu wzrostu cen energii elektrycznej zmienił je na takie, której zużywają mniej tej energii, nie byłoby problemu, niestety dzieje się to w niewielkim zakresie. Gminy wymieniające lampy uliczne za własne pieniądze stają się automatycznie ich właścicielami. Tu dochodzi do konfliktu interesów, bowiem nierozwiązana jest kwestia opłat za dzierżawę słupów oraz inne kwestie techniczne. Brak jest jasnych i wystandaryzowanych zasad współpracy z zakładami energetycznymi. W tej chwili jedynie PGE wypracowało porozumienie o współpracy z Jednostkami Samorządu Terytorialnego umożliwiające im wprowadzenie oszczędności.

Należy też wspomnieć o innym ważnym problemem gmin w Polsce, które nie posiadają wystarczających środków finansowych na inwestycje. Ten problem to brak jednoznacznych przepisów oraz wytycznych dla Regionalnych Izb Obrachunkowych, które nie wiedzą, czy model finansowania ESCO może zostać ujęty w finansach jako wydatek bieżący czy kredyt lub zadłużenie. Nowe lampy nie biorą się z pieniędzy wypracowanych przez gminę, a jedynie z oszczędności uzyskanych przez ten system.

Przykładem rozwiązania w systemie ESCO jest modernizacja oświetlenia ulicznego w gminie Ustrzyki Dolne.

Oświetlenie w technologii LED to najlepsza inwestycja dla samorządu gminy – mówi burmistrz Bartosz Romowicz – zachęcam wszystkie samorządy, aby realizowały zadania w tej formule, bo są one bardzo korzystne. Do realizacji tej inwestycji gmina nie przeznaczyła własnych środków. Dzięki tej wymianie, oświetlenie w naszej gminie Ustrzyki Dolne jest nowoczesne, funkcjonalne, ale przede wszystkim jest dobrej jakości. Gmina posiada oszczędności na rachunkach elektro nawet do 70 proc. Powoduje to, że spłata inwestycji jest w szybszym czasie niż zakładano.

System ECSO (ang. Energy Service Company) opiera się na wspólnym udziale w wygenerowaniu oszczędności w budżecie danej jednostki samorządowej przez obniżenie kosztów energii elektrycznej oraz eksploatacji oświetlenia bez konieczności zabezpieczenia i wydatkowania jakichkolwiek dodatkowych środków.

Model finansowania inwestycji zakłada zabezpieczenie i wydatkowanie wszystkich niezbędnych kosztów z poziomu wykonawcy, udzielenie gwarancji na przedmiot wykonanych robót, który jest tożsamy z okresem konserwacji linii oświetleniowych, mających zapewnić optymalny poziom i czas pracy przez co najmniej 10 lat. Wykonawca bierze na siebie pełną odpowiedzialność za wykonywany przedmiot modernizacji, zabezpieczenie należytego wykonania kontraktu wpłaca w formie pieniężnej, które zwalniane jest dopiero w momencie zakończenia inwestycji i osiągnięcia oczekiwanego efektu ekologicznego, ekonomicznego i energetycznego.

Zasady współpracy opierają się na beznakładowej, ze strony klienta, metodzie w modelu ESCO. Wynagrodzeniem dla wykonawczy jest partycypacja w oszczędnościach wynikających ze zmniejszenia kosztów eksploatacyjnych oraz zużycia energii elektrycznej w gminnej lub miejskiej sieci oświetleniowej w okresie trwania umowy, natomiast wartości kosztów eksploatacyjnych oraz zużycia energii są indeksowane corocznie o ewentualne zmiany cen energii elektrycznej. Jednostka Samorządu Terytorialnego nie angażuje środków własnych na inwestycję, jak w przypadku innych tradycyjnych modeli finansowych oraz ma możliwość uzyskania zabezpieczenia należytego wykonania kontraktu lub umowy przez wpłatę środków finansowych na konto Inwestora. Środki te są zwalniane dopiero w momencie zakończenia inwestycji po protokolarnym odbiorze pełnego zakresu rzeczowego wraz z osiągnięciem oczekiwanego efektu energetycznego, ekonomicznego i ekologicznego. We wszystkich realizowanych projektach zwrot z inwestycji następuje w okresie gwarancyjnym. Inwestor (gmina) nie ponosi żadnego ryzyka finansowego – także związanego z ewentualną awaryjnością sprzętu.

Gmina Orły to przykład samorządu realizującego modernizację oświetlenia ulicznego z kredytu bankowego. Wójt Bogusław Słabicki tak uzasadniał inwestycję: „Zdecydowaliśmy się wymienić oprawy stare, zużyte, na nowe, ledowe oświetlenie uliczne. Są to lampy, które świecą jaśniejszym światłem, jest lepsza widoczność, poprawa bezpieczeństwa, lepsza estetyka i duża oszczędność. Szacujemy, już po pierwszych miesiącach, że te oszczędności sięgną nawet 70 proc. Gmina Orły powoli zmienia się z rolniczo-przemysłowej w przemysłowo-rolniczą. Poprawa całej infrastruktury: drogowej, szkolnej, sportowej i nareszcie w ostatnim czasie poprawa infrastruktury oświetleniowej”.

Ostatnim przykładem jest gmina Gać, której udało się pozyskać środki z Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej, w ramach programu SOWA.

 

Przedstawione trzy gminy znajdują się w woj. Podkarpackim. Mogą być modelowym przykładem skuteczności działań lokalnych samorządów, które osiągnęły ten sam pozytywny rezultat mimo różnych własnych możliwości finansowych oraz skutecznemu porozumieniu i współpracy z lokalnym dystrybutorem energii firmą PGE.

Zamach w Smoleńsku a sądy i instytucje państwa
Przywrócić sądy Polakom – skrót diagnozy- Stanisław Możejko
Kryzys polityczny w Brazylii
Groźby śmierci wobec prezydenta Dudy

Wspomóż nas!

Jeśli czytałeś lub słuchałeś...

Newsletter

Chcesz być na bieżąco?
Zapisz się do subskrybcji!

Ta strona używa ciasteczek (cookies), dzięki którym nasz serwis może działać lepiej.

Dowiedz się więcej